Навіны

Эксперты: Расія вядзе супраць Украіны першую кібервайну ў свеце

Спецыялісты ў галіне кібербяспекі выявілі, што ракетна-бомбавыя ўдары Расіі па Украіне суправаджаюцца кібератакамі па розных украінскім сайтах - урадавым і прыватным. Кібератакам падвяргаюцца дзяржаўныя агенцтвы, энергетычныя інфраструктуры і прыватныя кампаніі. Аб гэтым 30 снежня піша Ynet.

На думку экспертаў кампаніі Microsoft, якія дапамагаюць Украіне ў кіберабароне, гэта азначае адно: вайна Расіі супраць Украіны носіць гібрыдны характар, гэта значыць, спалучае розныя віды дыверсій. "Гэта першая сусветная кібервайна", – сцвярджае віцэ-прэзідэнт Microsoft.

Акрамя гэтага, спецыялісты асцерагаюцца, што расейскія кібератакі распаўсюдзяцца на краіны Захаду, якія дапамагаюць Украіне: раней расейскія хакеры ўжо задзейнічалі метады кібервайны супраць Польшчы. Не выключана, што зімой такога кшталту дыверсіі будуць прымяняцца супраць энергетычных нфраструктур іншых заходніх краін.

Таксама ўлічваецца верагоднасць таго, што да кібератакі супраць заходніх аб'ектаў падключыцца Кітай, за дзеяннямі якога ў сеткавай прасторы пільна сочаць адпаведныя прафесіяналы.

"На працягу ўсёй гісторыі чалавецтва тэхналагічны прагрэс суправаджаў усе значныя войны, кажа віцэ-прэзідэнт Microsoft Том Бретт, які каардынуе намаганні тэхналагічнага гіганта па аказанні дапамогі Украіне ў кіберпрасторы. - У Першую сусветную вайну то быў самалёт, які дазваляў глядзець на тое, што адбываецца зверху і весці паветраныя баі. Падчас Другой сусветнай вайны тэхналогіі дазволілі прычыняць небывалую разруху. Сёння мы сталі сведкамі першай сусветнай кібервайны. Ва Украіне адбываецца гібрыдная вайна, якая спалучае кібератакі з ваеннымі ўдарамі".

Па-сутнасці, яна пачалася з першых дзён вайны. Ужо 1 сакавіка, напрыклад, Расія аб'явіла аб намеры знішчыць украінскія аб'екты, якія нібыта "распаўсюджваюць дэзінфармацыю", і запусціла ракету па тэлевежы ў Кіеве. У той жа час расейскія хакеры атакавалі буйны вяшчальны цэнтр ва Украіне. 2 сакавіка ў серверы атамнай энергетычнай кампаніі Украіны была выяўлена актыўнасць расейскіх хакераў. Праз дзень расейскае войска захапіла найбуйнейшую атамную электрастанцыю гэтай кампаніі.

Па словах Бретт, у апошнія месяцы каардынацыя паміж ваеннымі ўдарамі і кібератакамі ўзмацнілася. У той час як расейскае войска стала засяроджвацца на нападах па энергетычнай інфраструктуры ў спробе аказаць ціск на ўкраінскі ўрад, былі зафіксаваныя і кібератакі менавіта на гэты сектар. "Фізічныя ўдары былі больш паспяховымі, чым кібератакі, але мы заўважылі, што мела месца каардынацыя, - сказаў Брэт. - Падчас удараў па аб'ектах водазабеспячэння, уключаючы бамбаванне стратэгічнай плаціны, мы назіралі і шмат кібератакаў супраць інфраструктур, якія забяспечваюць водазабеспячэнне. Таксама мы назіралі фізічныя ўдары і кібератакі па аб'ектах, звязаных з транспартам і лагістыкай".

Аднак кібервайна Расіі супраць Украіны пачалася яшчэ да першых стрэлаў і бамбардзіровак. У студзені 2022 года цэнтр па зборы інфармацыі аб кіберпагрозах пры кампаніі Microsoft атрымаў звесткі аб тым, што некалькі ўрадавых агенцтваў Украіны і прыватныя кампаніі падвергліся нападу Wiper, закліканай знішчыць пласты інфармацыі ў базе дадзеных.

"Тады мы звязаліся з двума ўкраінскімі ўрадавымі чыноўнікамі, якія працуюць у сферы кіберабароны, і стварылі зашыфраваны канал сувязі, каб можна было хутка абменьвацца разведвальнай інфармацыяй аб кіберпагроз", - прызнаўся Брэт.

Пазней высветлілася, што студзеньскі напад быў толькі прэлюдыяй: 23 лютага, за дзень да ўварвання, Расея атакавала каля 200 розных украінскіх сервераў з дапамогай той жа шкоднаснай праграмы Wiper. "З тых часоў мы даем Украіне разведдадзеныя аб кіберпагрозах кругласутачна і без выходных", - канстатаваў Бретт.

Ён сцвярджае, што ўкраінцы робяць "фантастычную працу" па барацьбе з расійскімі кібератакамі. "У некаторых выпадках мы даем ім інфармацыю да таго, як адбудзецца атака, каб яны маглі яе прадухіліць або спыніць у працэсе, - растлумачыў ён. - У іншых выпадках мы дапамагаем ім выявіць зламысніка ў іх сетцы, ізаляваць яго і выдаліць, а таксама аднавіць базу дадзеных, калі адбыўся крадзеж інфармацыі. Украінцы выдатна з гэтым спраўляюцца".

Эксперты: Расія вядзе супраць Украіны першую кібервайну ў свеце